
تیم رسانهای سپهران کابل فیدار ــ اتحادیه اروپا طرح ممنوعیت گسترده صادرات پسماندها، از جمله قراضه آلومینیوم، به کشورهای غیرعضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی را روی میز بررسی خود دارد. اجرای این طرح میتواند دسترسی کارخانههای اروپایی به مواد اولیه بازیافتی را افزایش دهد، اما عرضه قراضه به بازارهای بزرگی مانند چین و هند را محدود و مسیر تجارت جهانی آلومینیوم را دگرگون کند.
قراضه آلومینیوم دیگر برای اروپا صرفاً یک پسماند قابلفروش نیست؛ این ماده به یکی از خوراکهای اصلی کارخانههایی بدل شده که میخواهند در کنار کاهش مصرف انرژی و انتشار کربن، تولید خود را نگه دارند آن هم در برابر رقابت جهانی. حالا سیاستگذاران به این نتیجه رسیده اند که بخشی از فلز بازیافتی باید در داخل اروپا باقی بماند.
تولید آلومینیوم اولیه فرایندی بسیار انرژیبر است. سنگ بوکسیت ابتدا به آلومینا تبدیل میشود و سپس در واحدهای ذوب، با مصرف حجم زیادی برق، آلومینیوم از آن به دست میآید. در مقابل، ذوب دوباره قراضه آلومینیوم حدود ۹۵ درصد انرژی کمتری نسبت به تولید فلز اولیه از بوکسیت مصرف میکند. به همین دلیل، دسترسی به قراضه برای کاهش هزینه انرژی و کربن صنایع آلومینیوم اروپا اهمیتی راهبردی پیدا کرده است.
بر اساس گزارش رویترز، استفان سژورنه، معاون اجرایی کمیسیون اروپا و مسئول سیاست صنعتی اتحادیه، تصمیم گرفته است ممنوعیتی گسترده برای صادرات پسماندها، از جمله قراضه آلومینیوم، به کشورهای غیرعضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی پیشنهاد کند.
سژورنه قرار بود ۲۳ سپتامبر مجموعهای از تدابیر تجاری را برای محدودکردن صادرات قراضه آلومینیوم ارائه دهد. اما بررسیهای داخلی کمیسیون، نشان داد ابزار پیشنهادی تنها نیمی از صادرات قراضه را پوشش می دهد و به این ترتیب خروج این ماده اولیه ادامه می یابد.
به این ترتیب پیشنهاد نخستین کنار گذاشته شد و کمیسیون اروپا اکنون در حال تهیه یک مقرره تفویضی در چارچوب «مقررات حملونقل پسماند» است. این مسیر حقوقی به اتحادیه اروپا امکان میدهد بهجای وضع تعرفه یا محدودیت موردی، صادرات گروه گستردهتری از پسماندها را به مقصد کشورهای غیرعضو OECD ممنوع کند.
این تصمیم هنوز تصویب نشده. متن پیشنهادی ابتدا باید برای دریافت نظر طرف های این حوزه مورد مشورت قرار گرفته و پس از طی مراحل قانونی، تصویب شود، آن هم تا پایان سال جاری میلادی. برخی کشورهای نامزد عضویت در اتحادیه اروپا هم میتوانند از ممنوعیت صادرات مستثنا شوند.

سازمان همکاری و توسعه اقتصادی یا OECD عمدتاً از اقتصادهای توسعهیافته و پردرآمد تشکیل شده است. چین، هند و چند کشور آسیایی که از خریداران بزرگ قراضه فلزی اروپا محسوب میشوند، عضو این سازمان نیستند؛ بنابراین، اجرای مقررات جدید میتواند صادرات قراضه آلومینیوم اروپا به این بازارها را بهشدت کاهش دهد.
صنعت آلومینیوم اروپا خیلی وقت است که خواستار مهار صادرات قراضه شده. تولیدکننده ها میگویند خروج سریع این ماده اولیه، کارخانههای اروپایی را با کمبود خوراک روبهرو کرده و تلاش آنها برای جایگزینی آلومینیوم اولیه با فلز بازیافتی را سخت کرده است.
بر اساس آمار انجمن آلومینیوم اروپا که در گزارش دیگری از رویترز منتشر شده، صادرات قراضه آلومینیوم اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۴ به رکورد یکمیلیون و ۲۶۰ هزار تن رسیده است؛ رقمی که نسبت به پنج سال قبل حدود ۵۰ درصد افزایش دارد. محمولههایی که بیشتر راهی بازارهای آسیایی شده بودند.
یکی از عوامل تشدید رقابت بر سر قراضه، تفاوت تعرفهها در بازار آمریکا است. تعرفه واردات آلومینیوم آمریکا بالاتر از تعرفه قراضه بود و همین فاصله، ورود قراضه به آمریکا را جذابتر کرد. کاهش صادرات قراضه آمریکا نیز خریداران آسیایی را بیشازپیش به منابع اروپایی متمایل کرد.
برای کارخانههای اروپایی، باقیماندن قراضه در داخل اتحادیه میتواند دسترسی به مواد اولیه را بهبود دهد و هزینه تولید آلومینیوم کمکربن را کاهش دهد. افزایش عرضه داخلی همچنین ممکن است به توسعه واحدهای ذوب ثانویه و تولید آلیاژهای بازیافتی برای صنایع خودرو، ساختمان، بستهبندی، برق و انرژی کمک کند.
اما این سیاست با مخالفت بخشهایی از صنعت بازیافت نیز روبهرو شده. فعالان این حوزه میگویند صادرات قراضه تنها نتیجه تقاضای خارجی نیست؛ پایینبودن تقاضای داخلی و کافینبودن ظرفیت اروپا برای تفکیک و فرآوری برخی قراضههای مخلوط، مانند ضایعات حاصل از خودروهای اسقاطی، نیز صادرکنندگان را به بازارهای خارجی سوق داده است.
اگر ظرفیت بازیافت اروپا همزمان با ممنوعیت صادرات افزایش نیابد، احتمال انباشت بخشی از قراضه، کاهش قیمت خرید ضایعات و فشار بر شرکتهای جمعآوری و بازیافت وجود دارد. بنابراین، موفقیت این سیاست به سرمایهگذاری در فناوری تفکیک، آمادهسازی و ذوب قراضه وابسته خواهد بود.
در سوی دیگر بازار، کارخانههای چین و هند ممکن است برای جبران کاهش عرضه اروپا به منابع دیگری در خاورمیانه، آمریکای شمالی، آمریکای لاتین و سایر کشورهای آسیایی روی آورند. چنین تغییری میتواند مسیرهای حملونقل، هزینه واردات و اختلاف قیمت قراضه میان مناطق مختلف جهان را دگرگون کند.
همزمان کاهش دسترسی خریداران آسیایی به قراضه اروپا میتواند تقاضا برای آلومینیوم اولیه، آلیاژهای ثانویه یا قراضه سایر مبادی را افزایش بدهد. در نتیجه، اثر مقررات جدید ممکن است از بازار ضایعات فراتر برود و بر قیمت آلومینیوم، پریمیومهای منطقهای و هزینه مواد اولیه صنایع پاییندستی نیز اثر بگذارد.
اگر این ممنوعیت تا پایان سال تصویب شود، قراضه آلومینیوم از یک کالای آزاد صادراتی به منبعی حفاظتشده برای صنعت اروپا تبدیل می شود. حالا نتیجه نهایی بستگی دارد به این که اروپا بتواند همزمان ظرفیت بازیافت خود را افزایش دهد و از ایجاد اختلال در زنجیره جهانی تأمین جلوگیری کند.
تهیهشده توسط تیم رسانهای سپهران کابل فیدار؛
استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز است.