معادن مس زیر ذره‌بین دولت‌ها؛ ادغام غول‌های معدنی وارد بازی قدرت شد

تیم رسانه‌ای سپهران کابل فیدار ــ با تبدیل‌شدن مس به یکی از راهبردی‌ترین فلزات جهان، دولت‌ها دیگر ادغام شرکت‌های معدنی را صرفاً یک معامله تجاری نمی‌بینند؛ اکنون مالکیت معادن، واحدهای فرآوری و زنجیره‌های تأمین نیز در محاسبات امنیتی و سیاسی کشورها قرار گرفته است.


افزایش تقاضا برای مس در شبکه‌های برق، خودروهای برقی، انرژی‌های تجدیدپذیر و مراکز داده، ارزش راهبردی ذخایر این فلز را بیش از گذشته کرده است. در چنین شرایطی، دولت‌ها و نهادهای ضدانحصار با حساسیت بیشتری بررسی می‌کنند که پس از ادغام یا خرید یک شرکت معدنی، کنترل منابع، کارخانه‌های فرآوری و مسیرهای تأمین در اختیار چه شرکت یا کشوری قرار خواهد گرفت.
بر اساس گزارش رویترز، مدیران ارشد شرکت‌های گلنکور، انگلو امریکن و ریوتینتو معتقدند تشدید نظارت‌های سیاسی، امنیتی و ضدانحصاری، معاملات بزرگ معدنی را طولانی‌تر و پیچیده‌تر کرده است؛ بااین‌حال، این مقررات هنوز مانعی برطرف‌نشدنی در برابر ادغام شرکت‌ها محسوب نمی‌شوند. به اعتقاد آنان، اگر ملاحظات قانونی از ابتدای طراحی معامله در نظر گرفته شود، همچنان می‌توان مسیر دریافت مجوزها را طی کرد.
ادغام پیشنهادی انگلو امریکن و شرکت کانادایی تک ریسورسز یکی از نمونه‌های مهم این روند است. اهمیت دارایی‌های مس این دو مجموعه سبب شده است بررسی معامله تنها به کشورهای محل فعالیت شرکت‌ها محدود نماند و نقش چین نیز به‌عنوان بزرگ‌ترین مصرف‌کننده مس جهان در فرایند تأیید آن برجسته شود. این پرونده نشان می‌دهد که تنظیم‌گران بیش از گذشته به امنیت عرضه و تأثیر معاملات بر دسترسی کشورها به مواد معدنی حیاتی توجه دارند.
بررسی فروش دارایی‌های نیکل انگلو امریکن به شرکت چینی MMG از سوی کمیسیون اروپا نیز نشانه دیگری از گسترش همین حساسیت‌هاست. دولت‌ها نگران‌اند که تمرکز بیش از اندازه معادن و ظرفیت‌های فرآوری در اختیار تعداد محدودی از شرکت‌ها یا کشورها، قدرت چانه‌زنی تولیدکنندگان صنعتی را کاهش داده و زنجیره تأمین مواد اولیه را در برابر بحران‌های سیاسی و تجاری آسیب‌پذیر کند.
با وجود این، مدیران صنعت معدن می‌گویند مقررات همیشه مهم‌ترین مانع انجام معاملات نیست. اختلاف درباره ارزش‌گذاری دارایی‌ها، راهبرد آینده شرکت، ترکیب مدیریتی و جلب رضایت سهام‌داران همچنان می‌تواند بیش از بررسی‌های قانونی، سرنوشت یک ادغام را تعیین کند. تلاش‌های ناموفق BHP برای خرید انگلو امریکن نیز نشان داد که حتی پیش از ورود تنظیم‌گران، اختلاف بر سر قیمت و ساختار معامله می‌تواند مذاکرات را متوقف کند.
برای انجمن‌ها و فعالان صنعت مس، موج احتمالی ادغام‌ها اهمیتی فراتر از تغییر نام یا مالکیت شرکت‌ها دارد. تمرکز مالکیت معادن و واحدهای فرآوری می‌تواند بر عرضه کنسانتره و کاتد، قراردادهای بلندمدت، هزینه‌های فرآوری و قدرت چانه‌زنی مصرف‌کنندگان بزرگ مس اثر بگذارد. ازاین‌رو، نتیجه این معاملات می‌تواند مستقیماً صنایع کابل‌سازی، تجهیزات برقی، خودروسازی و انرژی‌های تجدیدپذیر را نیز تحت‌تأثیر قرار دهد.
پیام مدیران بزرگ معدنی روشن است: مسیر ادغام‌ها بسته نشده، اما دوره معاملات سریع و صرفاً تجاری رو به پایان است. در بازار جدید، خریداران علاوه بر تأمین سرمایه و جلب رضایت سهام‌داران، باید دولت‌ها را نیز متقاعد کنند که معامله پیشنهادی، امنیت عرضه و منافع راهبردی کشورها را تهدید نخواهد کرد.


تهیه‌شده توسط تیم رسانه‌ای سپهران کابل فیدار؛
استفاده از مطالب با ذکر منبع مجاز است.